Non é igual, é parecido

  As veces teño a impresión de que Internet é a realidade o que as presas á vida tranquila. Non creo que o estado case líquido que estamos a vivir teña algo que ver coa tecnoloxía, aínda que  esta acelere os seus efectos, cando o que se trataba non era de corrixilos? Alomenos eso se dicía.  Hoxe a realidade síntese acosada pola urxencia dun modelo de vida no que os mercados campan e flúen á velocidade da luz gracias á tecnoloxía e as redes. A política é unha víctima máis de este sen vivir, no momento que se decide actuar as novas xa medraron.  O que peor levo e cando te pos diante do ordenador e en vez de relaxarte un pouco, algo imposible xa que estes aparellos a min me excitan máis que unha Coca-Cola, e comezas ti tamén a esixirlle novas. É claro, as novas son monotemáticas.  

Quen nos roubou o sorriso?

                                       

Un país sen sorrisos é coma un neno sen soños. Na foto fixa deste país fai moito tempo que se perdeu o sorriso. Se hoxe recuperáramos a imaxe de non fai máis de cinco anos atopariamos un país bulicioso, case arrogante. Vivíanse momentos de frenesí e clímax. O “apalancamento” financeiro convertérase na relixión con máis adeptos. Os economistas falaban tan frecuentemente de opas coma de saques de banda nun partido de fútbol. Nun lustro a construcción ergueu o que, con sentido común, se faría en varias décadas. Pero non só lle pasou á construcción, á automoción, o consumo en xeral atopábase literalmente fervendo. Nos medios pululaban desafiantes homes de negocios que ostentaban máis glamour e divismo que o mesmo Ronaldo, competindo en mansións e metros de iate. A economía patria pronto se lles quedou chica e se lanzaron á conquista de París, Berlín ou o que fora, a forza de endebedamento e deixar perplexa a media Europa. O problema da arrogancia, do éxito fácil, das mecánicas especulativas, ao marxe de ter os días contados, é que se alimenta de fume e de complicidade necesaria, e se nutre de inocentes para estender así o contaxio.

De repetir a imaxe, decatariámonos de que moitos daqueles homes de negocios xa non están na palestra, e se o están, xa non sorrín. Algúns, como moitos españois, emigraron, lóxico e desexable nunha economía globalizada, outros malvenderon as súas empresas, ou literalmente se arruinaron, porque a diferencia da banca, os riscos e os erros foron exclusivamente seus. Ningunha administración, político, economista, ou axencia de rating tivo a tentación de profetizar o desenlace, e menos tomar certas precaucións, porque a situación era tan perfecta como excitante: o país de “Juan sin Miedo” era o casino feliz. O inxusto é que a ti, coma á inmensa maioría, que non pediches fogos de artificio, agora che estralen na man.

Historias de café. Café con Música

A mestría coa que algúns reparten a marmelada e cortan a tostada e digna de  admiración e estudio. Non menos que ese inquietante tintinar cando toca remover o azucre.

Stanley Jordan en el Café Latino

     Para conmemorar su veinticinco aniversario como local de jazz, el Café Latino de Ourense nos ha deleitado esta noche con una propuesta de esas de degustar a pequeños sorbos. Stanley Jordan, el músico elegido,  es un artista que ha sabido conjugar una técnica superlativa con una particular fórmula de tocar la guitarra. Su música adquiere una belleza increíble incluso cuando aporrea el mástil de su guitarra. Es capaz de obtener melodías fantásticas incluso cuando toca con una sola mano, o mano a mano cuando la combina con el piano. El hecho de actuar solo sobre es escenario le multiplica  al margen de garantizar en él todas las miradas. En algunos momentos, no muchos, puede que el discurso suene repetitivo, pero bastante menos que el de otros guitarristas de jazz. Quizás lo más curioso es la sensación de verlo transitar de los discursos de corte más clásicos al pop, pasando por las instrumentaciones latinas o brasileiras. "Copacabana", "Eleanor Rigby",  "Autumn Leaves", "Stairway to Heaven". En fin, una delicia como solista, un placer de Café Latino.

Oficio de Vivir

                                           
                                                           
       Na sinxeleza, na sensibilidade e na capacidade de gozar das pequenas cousas penso que se atopan as solucións dalgúns dos nosos problemas. Xa é hora de reivindicar a vida, ao redor de nós hai accións cuxa execución tan só demandan tempo e saúde.
        Esoutro día – e non é a primeira vez- contra o solpor da  tarde marcada pola outonía e a choiva tiven a sorte de gozar dunha viaxe –que non fuxida- tan real como imaxinaria, da que custa desprenderse. Todo un privilexio o de camiñar polo  bosque guiado pola luz decadente e acompañado da melancolía, un estado que os galegos patentaremos algún día. As tardes de aldea nestas datas son o que teñen, non fai falla esforzarse demasiado para sentir sentirse en plenitude. O feito de camiñar baixo as congostras incrementa as lembranzas e quizais, a necesidade de fabulación. Que fantástico e telúrico argumento o de deixar que a choiva ao caer exerza sobre ti de improvisado metrónomo, o de sentir a humidade nos pés ao avanzar por vetustos camiños de auga, nos que non fai tanto avanzaban paseniño uns carros de vacas tan ateigados de penuria como sobrados de sinceridade. É máis, se lle afinas o oído aínda se escoitan ao lonxe. A partitura póñena uns muros de pedra erguidos a pulso por homes recios e pel curtida. A musicalidade, a dos carballos e os castaños coase milenarios que con tanta xenerosidade nutren o outono. Non  fai falta luz, chega a mínima para guiarse entre estreitos carreiros que che regalan o cheiro da terra mollada, e a posibilidade de, dende a frondosidade dunhas árbores medradas no libre albedrío, escrutar as luces dos pobos que se perciben no horizonte, diminutos puntos luminosos cuxa nula visibilidade e a bruma lle aportan máis misterio. Case a escuras, a proximidade dos ladridos cánidos e o indescritible cheiro a fume de leña sinalan que a viaxe vai preto do destino. Que toca regresar, máis non esquecer a melodía.

        Publicado no Xornal La Región 3/11/2011

A Cidade e a Cultura.

                             

     A obra de Peter Eisenman lémbrame á dun escultor que admiro, Jorge Oteiza; no bo, ámbolos dous exquisitos na esencia; e no malo, mentres as pezas do vasco se perden ao proxectalas no espazo, as maquetas do norteamericano, viscerais e luminosas, mudan en ousado a quen intente promovelas. Non por sabido, o feito de que o conselleiro Roberto Varela oficializara que os dous edificios que faltan por completar na Cidade da Cultura pasan ao caixón dos tempos á espera de que o temporal amaine, causou menor sorpresa.
    Mentres no país a cultura está en folga, non por non querer, senón porque a creación converteuse nunha utopía, e os que están, industrias culturais (xornais, libros, teatro, música, artistas, galerías) están agonizando porque o consumo patexa, algúns pensaron que o Gaiás sería o cumio dos galegos, o faro de Alexandría que nos proxectara ao mundo e enchera o país de turistas. O cumio si, pola factura inabarcable que rematará coa cultura patria, e dilúa de paso a outrora admirable rede expositiva existente. Estou seguro que se ao expresidente Manuel Fraga lle deixaran retrotraer no tempo un desexo, ao marxe da eterna xuventude, hoxe liberaría ao pais deste cáliz con forma de vieira. A idea da Cidade da Cultura naceu a destempo e falta de definición, efecto contaxio do exitoso Museo Guggenheim de Bilbao, privado e amparado nunha fundación, un millón de visitas ao ano a 20 euros a entrada; O Gaiás, de balde. Os tempos mudaron, o efecto Guggenheim permanece, non só polo edificio de Gehry,  senón polas magníficas exposicións (moitas da súa colección). Aínda que vivisemos  nunha economía tipo Abu Dhabi semellante dispendio non tería lóxica. Ninguén vai ter a ousadía de descualificar unha arquitectura de feito sublime, pero si o desacertado (por diluído, indefinido e megalómano) do proxecto, máis cando a cultura patria adoece de nutrientes. Galicia non necesita proxectar máis continentes, senón aglutinar contidos.

*Publicado no xornal La Región 27/10/2011

Os montes que non apaga a choiva

Pensar que as choivas desta noite remataron coa bágoa de lumes da que fomos víctimas é tan estúpido como crer que a caste política, torpe e ruín, mude en algo serio. Se eu fose político  no iría detrás dunha pancarta, actuaría e non faría demagoxia; a oposición desnortada cometeu os mesmos erros que lle criticaron outrora a Alberto Núñez Feijóo cando botou man desa ridícula mangueira rodeado de xornalistas, que non é o mesmo que facelo a desesperada como lle aconteceu estes días a moitos galegos que viron en perigar as súas pertenzas. O monte é máis serio que a ingratitude que estamos a demostrar con el, necesítanse políticas axeitadas – entre elas facer cumprir as leis vixentes- que o afasten dos que lle están a facer tanto mal. Hai temas de país, o lume ten que ser un deles, sobre o que os políticos deben facer piña e non rapina. A industria do lume é unha maquinaria perversa disposta a monopolizar o monte no seu beneficio. Non fai nin un mes que Samuel Juárez, o conselleiro de Medio Rural, saíu a palestra orgulloso das cifras diste ano, non era consciente do que se lle viña enriba; antes lle pasou a outros. Detrás do lume hai xente interesada en acender a chama e que salten as alarmas, tan só hai que agardar polo momento fatídico. Nesta ocasión, como era previsible, se daba a campaña por rematada cando se cruzou o maligno. Un outubro como se fose agosto, as brigadas desmontadas, finalizacións de contratos, a seca persistente, o Presidente en Arxentina de campaña, o Superdelegado no Bernabeu... Unha desfeita

Os propios medios son víctimas da perversidade dalgúns. Equilibrar información do lume é complexa, a sobreinformación é algo que transcende, o acicate perfecto que alimenta nalgúns o afán de atentar contra o monte, e non todos persoas illadas ou tolos. O debate nos medios está entre o interese da Administración por non alarmar e minimizar os feitos, algo razoable en moitos casos,  e o  doutras “fontes” dispostas ao contrario. O monte así non se apaga, aínda que chova.

Ninguén falou de xustiza

Libia está tan cerca de nós que hoxe debémonos tapar á vez o nariz e os ollos. Toda historia aínda que sexa triste garda unha mensaxe, e a que se traslada do acontecido nese histórico escenario remítenos aos tempos das cavernas. Axustizar a un ser humano, aínda que fora o demo, aínda que fora no medio dun conflicto, convértenos no mesmo que del rexeitábamos. O agravante nesta ocasión e que todo isto estaba avalado pola OTAN, lease todos nós, e foi ela quen sinalou á víctima e a dirección da fuxida. A argumentación de que  descoñecían que entre o convoi que estaban a disparar se atopaba o tirano é surrealista. Todo o que está sucedendo en Libia cheira moi mal, da crueldade vomitada nestes meses que durou a refrega non pode saír un goberno democrático, cuestión que tampouco nos vai a quitar o sono. A trivialidade dos medios coa sangue do tirano, a difusión na rede o axustizamento estanos a trasladar unha mensaxe lapidaria e insoportábel, a humanidade estase a mudar nunha animalada.

No pedirán perdón

 

   Nunca he podido olvidar aquella fría y brumosa  mañana de octubre. Camino del colegio La Salle de Eibar me topé de bruces con la muerte a tiros de una persona que conocía. Era Carlos, Carlos García Fernández, de profesión estanquero. Un tipo ya mayor y orondo, de bigote recortado y respirar asmático, mi relación con él consistía en el sellado de la quiniela de fútbol. Lo mataron dentro de su estanco aquel 7 de octubre de 1980, un año siniestro donde los haya en el que lo más normal en el paisaje camino de los pupitres era verte rodeado de metralletas sujetas por hombres temblorosos. Rara era la semana en la que no asesinaban a alguién, a veces a más.  A Carlos no le lloró nadie, salvo su familia, y de puertas adentro. En el resto de la gente del barrio lo que se respiraba era un silencio temeroso instigado por la ley de supervivencia, la misma ley que ha imperado durante todos estos años. De él se dijo, se dejó correr el rumor, de que era un chivato.

    Muchos años después, un 11 de julio de 1997, un hijo de emigrantes como yo, Miguel Ángel Blanco, fue secuestrado cuando dejaba el tren de cercanías que une dos pueblos prácticamente unidos entre sí, Eibar y Ermua. En su trazado diario camino del trabajo Miguel Ángel había pasado justamente por debajo del estanco donde fue asesinado años atrás Carlos García. A Miguel Ángel le asesinaron al día siguiente, los asesinos impertérritos ante un país que desde la calle pedía clemencia acometieron su particular modo de entender la justicia. Todos estábamos rotos y apesadumbrados, pero la vida continúa y mientras en Ermua, el pueblo de Miguel Ángel, poblado en un porcentaje amplísimo por emigrantes gallegos y extremeños, en mi barrio, Amaña, un espacio robado al monte y poblado también por emigrantes del mismo pelaje, estaba de fiestas. Aquellos instantes de impotencia a un servidor le pillaron en compañía de sus amigos de infancia entre cañas y escaso ánimo festivo. Esa misma tarde, instantes después de la muerte de Miguel Ángel, mientras su pueblo natal era un velatorio, por delante del bar donde nos encontrábamos discurría una marcha de familiares y presos de ETA que a su paso algunos desde el interior respondieron con un solemne “Gora ETA”.

        No, que nadie se engañe, no van a pedir perdón, quienes se han obnubilado con semejante discurso de corte fascistoide y separatista en el que las razones se imponen sí o sí, no van a cambiar, simplemente el tiempo, la presión de los presos, sus familias, el acoso de la justicia, el policial y el judicial han hecho mella en la decisión de finalizar un periodo tan estúpido como absurdo, algo increíble dentro de una sociedad próspera y suficientemente culta a la que muchos queremos y a la que espero regresar en no demasiado tiempo. En la memoria y en la historia quedan muchas muescas, 859 víctimas inocentes que fueron carne de cañón y cuyo dolor persiste y persistirá, pero conviene pasar página y afrontar el futuro. Es un momento histórico para la democracia, así lo apuntó ayer, Mariano Rajoy, quien se tendrá que enfrentar al grueso del proceso de negociación. Un momento histórico por muchas razones, sobre todo porque a partir de ahora el debate será única y exclusivamente político.

                                 

A emprender toca...

                                       

  Hoxe, Día do emprendedor, dentro dunhas xornadas promovidas pola Xunta, tiven a sorte de escoitar a un mozo asturiano, Alfonso Gutiérrez, que nunha conferencia dirixida a mozos estudiantes iniciou con un solemne: Esperta! A súa linguaxe, chea de tópicos sobre a denostada crise semellaba máis un manual de autoaxuda, pero eso é o que necesitamos: axuda. “Estámonos amargando a vida”, así, en primeira persoa do plural, porque todos somos parte dun medo contaxioso que fai mella no estado de ánimo colectivo. Os medios, e o efecto repetitivo que se exerce sobre os temas, realimentan esta sensación, e nalgúns casos determinadas informacións o que fan é encadear moitas outras que a súa vez inciden en agudizar os problemas. Ao final, como sinalaba Alfonso o problema está en  que “saímos deprimidos da casa”.

     A conferencia foi a dúas mans co humorista Rober Bodegas que retivo ao respectable a base de chistes, que se non a axudan a emprender, alomenos liberan o estrés. Ao remate da intervención saltou a palestra o conselleiro de Economía Javier Guerra para anunciar as axudas e animar aos mozos neso do autoemprego. Ese foi o instante no que a mocidade decidiu emprender...a fuxida.

Ouro amarelo

Dende fai un tempo teño sinto unha sensación estraña, case desesperada, que se non fora porque é real mandaríaa ao carallo. Non son moi de tendas mais gusto de ollar para aqueles escaparates que seducen, que iluminan a mirada. Os bos comercios regálannos envoltorios cheos de fantasía cuxas obras son vasos comunicantes da propia arte. Incluso os pequenos comercios que non poden chegar a ambiciosos montaxes, sempre teñen un discreto toque de inocencia que non deixa de ter gracia.

   Esta mañá ao pasar pola panadería de sempre que pechou fai pouco atopei ese cartel insolente que vexo repetido en todas as esquinas: “Compro oro”. A panadería aínda conserva o antigo pero na porta de entrada xa estaba colocado o outro nun rechamante amarelo. Pero tanto ouro hai para vender, ou é que estamos a recuperar o dos romanos?